Manu Kölea

Malihini (Ne'ekau)      

 

 PAPA  'OHANA  HULU  LÄHUI
 Charadriiformes  Charadriidae  Pluvialia  fulva

Nä Mea 'Ike 'Ia:

Kahi Noho: Noho ke kölea ma 'Älaka a me Lukia ma ka manawa hänau hua a ma hope o këlä, hele 'o ia i Hawai'i i ka mahina 'o Kepakemapa. Hele nö ho'i ke kölea ma nä mokupuni ma ka Päkïpika Hema. Ha'alele ke kölea i ka mahina 'o 'Apelila. Noho pa'a nä kölea i hänau hua 'ole ma Hawai'i.

Ke 'Ano: He 11 'ïniha ka lö'ihi. He 131 - 251 kalama ke kaumaha. 'O ka lö'ihi o nä 'ëheu he 156-80 mm. Hiki ke lele 70 mile no ho'okahi hola. Palaunu ka hulu me ke kikokiko melemele. Ma mua o ka ha'alele 'ana, aia kekahi laina ke'oke'o ma luna o ka maka a hiki i ka 'ä'ï ma nä käne.

Ke Kani: He hökio akäka a nahenahe kä ke kölea. Ua like me ka inoa Hawai'i, "kölea".

Ka Nohona: Aia ma nä 'äina lepo, ke kua'äina, ka pä hale, ke kula, a me nä wahi mau'u. Holo a kü ke kölea i kona 'imi 'ana i mea 'ai. 'Ai i nä mü, nä poko, nä 'enuhe, nä huhuhu, nä 'ühini, nä püpü, a me nä homeka. Momona ke kölea ma muli o ka 'ai nui 'ana i nä mü ma ka ha'alele 'ana. He mea maika'i këia momona, no ka mea ma 'Älaka, 'a'ole nui ka mea 'ai no 'elua paha mau mahina, a hiki i ke kauwela (ka mahina 'o Iune) a me ka lilo 'ana o ka hau i wai. Lele pono ke kölea i 'Älaka me ke kü 'ole, no ka mea, 'a'ole hiki i ke kölea ke lana. Aia ka pünana ma 'Älaka, ma nä wahi 'äkau o Nome, ho'i nä manu aukahi i kahi like no ka hänau hua 'ana. Hä'ule hua i 4 mau hua. Moe nä mäkua 'elua ma nä hua no 27 lä. 'A'ole hele nä 'öpio me nä mäkua i Hawai'i, ha'alele mua nä mäkua a no laila, ha'alele wale nä 'öpio me ka 'ike 'ole i kahi a läkou e hele ai.

 Ka Nüpepa Kü'oko'a  Ka Nühou o Ke Au Nei Hula Kölea  'Ölelo No'eau

Nä Manu